Mua máy móc cho công ty: trừ một lần hay chia nhiều năm?

Mua máy móc cho công ty tại Nhật không phải lúc nào cũng được trừ toàn bộ chi phí ngay trong năm mua.

Tiền mua máy có được trừ một lần trong năm mua không?

1. Khi nào công ty được tính toàn bộ tiền mua máy vào chi phí?

Thông thường, máy móc sử dụng trong nhiều năm sẽ được tính dần vào chi phí qua từng năm, gọi là khấu hao (減価償却 – genka shokyaku). Tuy nhiên, pháp luật Nhật Bản có một số quy định cho phép xử lý khác nhau tùy giá trị tài sản.

Giá trị máy — Cách tính chi phí

• Dưới 100.000 yên: Thông thường được tính toàn bộ vào chi phí khi đưa vào sử dụng
• Dưới 200.000 yên: Có thể lựa chọn phân bổ chi phí trong 3 năm
• Dưới 400.000 yên: Công ty nhỏ đủ điều kiện có thể tính toàn bộ vào chi phí ngay trong năm đưa vào sử dụng, theo đặc lệ áp dụng từ 01/04/2026
• Từ 400.000 yên trở lên: Thông thường phải khấu hao qua nhiều năm ①① Căn cứ: Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản (国税庁 – Kokuzeicho) — No.5403 và No.5408.Đóng

Ví dụ: Tháng 10/2026, công ty mua một chiếc máy giá 350.000 yên để phục vụ kinh doanh.

Nếu công ty đã đăng ký và được chấp thuận áp dụng chế độ khai thuế xanh (青色申告 – aoiro shinkoku), đồng thời đáp ứng các điều kiện của đặc lệ dành cho doanh nghiệp nhỏ, thì có thể tính toàn bộ tiền mua máy vào chi phí trong năm đưa vào sử dụng.

Lưu ý: Đặc lệ dưới 400.000 yên không áp dụng tự động cho mọi công ty. Doanh nghiệp phải đáp ứng các điều kiện về quy mô, chế độ khai thuế và giới hạn tổng giá trị tài sản được hưởng đặc lệ (3 triệu yên/năm đối với kỳ đủ 12 tháng). Mức 400.000 yên áp dụng theo thời điểm mua và đưa tài sản vào sử dụng theo quy định. ②② Căn cứ: Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5408.Đóng

2. Giá mua tài sản và thời điểm tính chi phí được xác định thế nào?

Giá trị tài sản (取得価額 – shutoku kagaku) không chỉ là giá mua. Các chi phí trực tiếp cần thiết để đưa tài sản vào sử dụng, như vận chuyển, lắp đặt và chạy thử, thông thường cũng được tính vào giá trị tài sản.

Ví dụ 1 – Mua máy móc: Công ty mua máy giá 350.000 yên, phí vận chuyển và lắp đặt 30.000 yên. Tổng giá trị để xét điều kiện tính chi phí là 380.000 yên, không phải 350.000 yên. ③③ Căn cứ: Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5400.Đóng

Ví dụ 2 – Mua bàn ghế văn phòng: Khi mua nhiều món đồ, doanh nghiệp cần xác định đó là các tài sản độc lập hay một bộ tài sản được giao dịch thông thường.

• Bàn làm việc và ghế văn phòng độc lập: Công ty mua một bàn làm việc giá 70.000 yên và một ghế văn phòng giá 50.000 yên, mỗi món được sử dụng độc lập. Thông thường có thể xét giá trị từng món riêng.
• Bộ bàn ghế tiếp khách (応接セット): Công ty mua một bàn tiếp khách giá 70.000 yên và ghế tiếp khách giá 80.000 yên, tạo thành một bộ nội thất tiếp khách được giao dịch thông thường theo bộ. Khi đó, giá trị xét ngưỡng là 150.000 yên, không phải xét riêng từng món dưới 100.000 yên. Việc hóa đơn ghi riêng giá bàn và ghế không tự động làm thay đổi cách xác định này. ④④ Căn cứ: Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5403, ví dụ xác định đơn vị tài sản khấu hao giá trị nhỏ.Đóng

Thời điểm tính chi phí: Ngày mua máy không nhất thiết là ngày được tính chi phí. Thời điểm quan trọng là khi tài sản thực sự được đưa vào sử dụng cho hoạt động kinh doanh.

Ví dụ: Công ty mua máy vào tháng 3 nhưng đến tháng 4 mới lắp đặt xong và bắt đầu sử dụng. Nếu kỳ kế toán kết thúc vào tháng 3, công ty không thể chỉ dựa vào ngày mua để tính chi phí cho kỳ vừa kết thúc.

Lưu ý: Giá trị xét ngưỡng có thể bao gồm hoặc không bao gồm thuế tiêu dùng, tùy phương pháp kế toán thuế của doanh nghiệp. Nên xác nhận với chuyên viên thuế (税理士 – Zeirishi) trước khi quyết toán. ⑤⑤ Căn cứ: Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5403, hỏi đáp về cách hạch toán thuế tiêu dùng.Đóng

3. Cần chuẩn bị chứng từ gì?

Khi mua máy móc, thiết bị cho công ty, doanh nghiệp nên lưu các thông tin và chứng từ sau:

• Thông tin máy: Tên, model, mục đích sử dụng, nơi sử dụng và tình trạng mới hoặc đã qua sử dụng.
• Chứng từ mua hàng: Hợp đồng, hóa đơn, chứng từ thanh toán và các khoản chi phí vận chuyển, lắp đặt nếu có.
• Thời điểm sử dụng: Ngày mua, ngày nhận máy và ngày thực tế đưa vào sử dụng.
• Máy nhập khẩu: Hồ sơ hải quan và chứng từ liên quan.
• Thanh toán nhiều đợt: Lưu thông tin các lần thanh toán thuộc cùng một hợp đồng để tránh ghi nhận trùng tài sản.

Nếu máy phải khấu hao qua nhiều năm, doanh nghiệp cần cung cấp thêm thông tin để chuyên viên thuế xác định thời gian khấu hao và phương pháp áp dụng.

ATTO hỗ trợ tập hợp, lưu trữ và đối chiếu chứng từ, nhập dữ liệu kế toán. Việc xác định thuế, lập hồ sơ theo phán đoán thuế và đại diện khai do chuyên viên thuế (税理士) thực hiện.

LIÊN HỆ ATTO

Nguồn tham khảo

• Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5410: giới hạn và phương pháp khấu hao.
• Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5403: tài sản nhỏ, đơn vị xét và khấu hao gộp.
• Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5408: đặc lệ tài sản nhỏ cho doanh nghiệp đủ điều kiện, gồm thay đổi ngưỡng đối với tài sản mua từ 01/04/2026.
• Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5400: giá trị tài sản và chi phí liên quan.
• Cơ quan Thuế Quốc gia Nhật Bản — No.5403 hỏi đáp: cách hạch toán thuế tiêu dùng khi xét giá trị.

Từ vựng chuyên môn

Bảng này để tra nhanh và để copy chữ Hán khi cần hỏi lại chuyên gia.